نۆستالژییا

وه‌ستییانه‌ک ل من خوه‌یا دکه‌، وه‌ستیانه‌ک ژ ده‌ردێ نۆستالژیایه‌کا کاته‌ ژ خوه‌ داین و ل باژێرێن قه‌له‌بالغ و بێ سه‌رۆبن وه‌رار کری و ئه‌ز ل ژێر سیبه‌را خوه‌ هشتیم، نۆستالژیا بێریکرن و وه‌ستیانێ، وه‌ستیان ژ بیانیبونێ و بێ ناسنامه‌یی، وه‌ستیان ژ هاڤیبونێ، ژ باژێرێن بێ ده‌لنگ  و جڤاکێن ده‌همان پیس، وه‌ستیان ژ وه‌را‌رکرنا ڕۆشنبیریا مرنێ. یاخیبون، تۆره‌بون، پشته‌رێبون، ڕه‌قسا ب ته‌نێ یا ل گه‌ل دیواران، دیالۆگا ل گه‌ل دین و هاران، ترس ژ وندابونا د سه‌ردابێن بێ داوی یێن ڤان باژێرێن مه‌زن دا، و نه‌ده‌رکه‌تن ژ تۆنێلێن  تاری.
-رۆمان نڤیسێ بێ ناسنامه‌ (فرانز کافکا) یێ مافدار بو ده‌ما گۆتی، ((پراگ من نه‌هێله‌، ئه‌ڤ پیرهه‌ڤی یه‌ خودان کێلب و په‌نجه‌. . .! !))، بێ ناسنامه‌ د مه‌شییا ل ڤان کۆلانێن ته‌نگ، ژ دایبابه‌کێن جۆهی هاته‌ دنیایێ بێ وه‌لات و بێ نیشتیمان، و ب زمانێ ئه‌لمانی بو نڤێسکارێ سه‌دسالا بیستێ، ل سه‌ر ئاخا نه‌ته‌وا چیک و  د جڤاکا چیکی دا، وی ژیانا خوه‌ به‌رده‌وام دکر، و ل به‌ندا ڕۆژێن هه‌لاتی مابو، کو وی ژی وه‌لاته‌ک هه‌بیت و گه‌لێ وی د فرنێن نازییان دا به‌س بهێنه‌ سۆتن و ‌حه‌لاندن، بێ ناسنامه‌ د مه‌شییا، ل به‌ندا ڤه‌گه‌را وه‌لاتێ خوه‌ بو، ده‌ما ناڤێ (تیۆدۆر هێرتزل) د بهیست ئه‌گه‌ر د ‌حه‌فت خه‌وان دابایه‌، دا ڕابیته‌ سه‌ر پییان و که‌ته‌ قێری، و دا قه‌ستا باژێرێ بازل که‌تن، ژ وێده‌رێ بۆ پاریس و ڤیه‌ننا، ئو جاردی ڤه‌گه‌ریت پراگ، و دا بێژیت وه‌رن ئه‌م بچین (Alfred Dreyfus) ژ زیندانا فره‌نسیان ڕزگار بکین و ببینه‌ پارچه‌ک ژ ڕۆمانا (ئه‌میل زۆلا)، لێ وی قه‌ت نه‌ دزانی کو پشتی وی، ب ملیۆنان ژ نفشێ وی ل کامپێن Auschwitz))، ل (Terezin) و ل Mathausen) ) و گه‌له‌ک جهێن دی، دێ بنه‌ گزرێن هه‌ستیان و لاشێ وان دێ بیته‌ خوه‌لیا بنێ فرنان و زه‌یتا ماکینێن ئه‌فسه‌رێن مرۆڤکوژ، و ب تاوانا (وه‌ نانێ مه‌ خواری یه‌) هێنه‌ کۆشتن، هویه‌ ده‌ما تو بێ وه‌لات بی، بێ ناسنامه‌ بی، بێ ناڤ و نیشان بی، دێ د ده‌فته‌رێن پۆلیسێن مه‌ترۆپۆلان دا وه‌کی تاوانبار هێیه‌ تۆمار کرن، دێ بییه‌ جهێ گۆمان و شکێ، ئه‌گه‌ر تو ڕۆناکبیره‌کێ چه‌ندی پایه‌به‌رز بی ژی، دێ ب چاڤێ ‌حه‌قاره‌تێ ل ته‌ هێته‌ مێزه‌کرن، هونێ دیسان ببن ( ئالفرێد دره‌یفوس) ێ ئه‌فسه‌ر، د له‌شکه‌رێ فره‌نگی دا و بێ تاوان دێ هێنه‌ سۆجدار کرن و زیندانی کرن و پاشی کۆشتن، ئاخر هوین د زانن چه‌ند چیرۆکێن وه‌که‌ یا دره‌یفوسێ بێ تاوان ل ڤان مه‌ترۆپۆلان، ل ڤان باژێرێن بێ ده‌لنگ قه‌ومینه‌؟

دێ مینی دره‌یفوسه‌کێ تاوانبار، هه‌تا کو ( هێرتزل ) ه‌ک ژ ناڤ نه‌ته‌وا ته‌ سه‌رێ خوه‌ ڕادکه‌تن، یان ژی، ژ خوه‌لییا هه‌ستیکێن کۆشتیێن گه‌لێ ته‌، کۆشتنا بێ دادگه‌ه ئاخا وه‌لاته‌کی درۆست دبیت! ! !
ئه‌ز ژی ل باژێرێ (کافکا) ی، ل به‌ر دیوارێ موزه‌خانا وی و ل ژێر په‌یکه‌رێ وی یێ برۆنزی، یێ ڕۆمانێن وی (قه‌سر، دادگه‌ه، قه‌لعه‌، و نامێن وی یێن ئه‌ڤینێ). . دخوینم، یێ کو سه‌دسالا بیستان ب ده‌وله‌تا وی یا نه‌ته‌وی و نڤێسکارییا وی مه‌شغول بویی، لێ ئه‌و ب ده‌ردێ سلێ مر، ژ به‌ر کو وی ژیانا خوه‌ دابو ڤان باژێرێن قه‌‌حبه‌، و ئه‌و که‌تبو ده‌ستێن جڤاکێن خوه‌ وندا کرین، ئه‌و کورێ بابه‌کێ خوه‌ ونداکری بو، یێ کو ب چ زمانان نه‌ دزانی ژ بلی زمانێ پاره‌ی، لێ ئه‌ز نه‌، ئه‌ز هێژ  ب ژیانا خوه‌ یا گوندێ ئوره‌، بانکا، مایێ ، دێریشکێ و کانیماسێ دژیم، هێژی ب گیانه‌کێ ساخله‌م ل ناسناما خوه‌ د گه‌رم، ژ به‌ر کو ئه‌ڤ باژێره‌، ئه‌ڤ جڤاکێن بێده‌لنگ، و یێن سیبه‌رێ ل خوه‌ بته‌نێ دکه‌ن من باش ناسکر بون، ده‌ما ئه‌ز کورێ گونده‌کێ چارمالی، من ئه‌ڤ باژێرێن ملیۆنی ناس کربون، من قه‌ت و قه‌ت نه‌ خه‌وا خوه‌ یا ل سه‌ر بالگهێ ڕه‌ق، نه‌ خوارنا نانێ تۆرسی ب ئاڤێ، نه‌ ژی سواریا که‌ری و جه‌نجه‌رێ،  ئو نه‌ ڤه‌خوارنا ئاڤا کانیا کیکه‌لان، ب یێن ڤان باژێرێن بێده‌لنگ گوهارتی یه‌.

ل گه‌له‌ک هۆتێلان نڤستم، ژ هیلتۆن بگره‌ هه‌تا ئادلۆن، ژ ماریۆت بگره‌ هه‌تا شیراتون، ژ هۆڵیدای ئینن بگره‌ هه‌تا 4 سیزن، لێ قه‌ت و قه‌ت من ژ وێ خه‌وێ خوه‌شتر نه‌دیتی یه‌، ده‌ما ب ڕێکا کاروانی ڤه‌ ژ بۆ ئامێدیێ، ل گه‌لییێ مزویرکا ئه‌ز و زبۆیێ ‌حه‌جی د سه‌رجل و کورتانێ که‌ری دا نڤستین.
ل گه‌له‌ک خوارنگه‌هان من خوارنا هه‌ری بژارته‌ خوار، ژ پیتزاخانێن ڕۆما بگره‌ هه‌تا ستێکخانێن ئه‌رجه‌نتینی، ژ گریلخانێن پراگ بگره‌ هه‌تا ماسیبژارتنێن ده‌رییا باکور، لێ قه‌ت و قه‌ت من ژ وێ خوارنێ خوه‌شتر نه‌خوارییه‌، ده‌ما ئه‌م هه‌شت زارۆکێن مه‌لا سالحی، ب چوار نانا مه‌ سێهنیکا ئارخافکێ د ئالیست.

ل گه‌له‌ک باله‌فر و هێلێن ئاسمانی سوار بوم ژ SAS بگره‌ هه‌تا Lufthansa، ژ KLM بگره‌ هه‌تا JAL، لێ قه‌ت و قه‌ت من ژ وێ سوارییێ خوه‌شتر نه‌ دیت، ده‌ما ل (کۆندۆ) ی که‌رێ عه‌بویێ فاتێ سوار دبوم د چوویینه‌ ئاقارێ ناڤبه‌یینکێ.
من گه‌له‌ک جورێن شه‌ربه‌ت و شه‌رابان جه‌رباندن، ژ شه‌رابا تری

ێ زاکسن بگره‌ هه‌تا یێ ڕه‌زێن نورماندی، ژ ئاڤا کانییێن چیایێن ئه‌لپ بگره‌، هه‌تا چیایێ ئه‌ندیز، ژ شه‌رابا گێلاسێن شامپانیا بگره‌ هه‌تا مۆخیتۆیا چیکی.

لێ قه‌ت و قه‌ت ڤه‌خوارن ژ وێ من خوه‌شتر نه‌دیت، ده‌ما ل به‌رێکه‌ڤرێ، مه‌ تویشه‌مبی و دڕی د گڤاشتنه‌ قورکا که‌ڤری و مه‌ ب زلکی ڤه‌دخوار.
له‌ورا ژ پراگ ب ده‌نگه‌کێ بلند د بێژم، خوه‌زییێن ژیانا گوندان، ئه‌و ژیانا هێژی کچ و په‌ردێن شه‌رمێ نه‌ دڕاندین، ئه‌و جهێن پیرۆز، ئه‌و وارێ ڕه‌نگین یێ کو، ل ڤان باژێرێن بێ ده‌لنگ که‌سه‌ک وان ب فه‌رمی  ناس نه‌که‌تن، ئه‌گه‌ر نه‌بێژی باکورێ عیراقێ. . . لێ ئه‌گه‌ر چه‌ندی ئه‌و ڤان ناڤان ژی لێکه‌ن، ئه‌و نه‌شێن، من ژ ده‌ردێ نۆستالژیا وی وارێ ب نه‌‌حه‌قی دبێژنێ باکورێ عیراقێ، ڕۆژاڤایێ ئیرانێ ئو باشورێ ڕۆژهلاتێ ترکیایێ ڕزگار بکه‌ن، له‌وان دبێژم… نه‌فره‌ت ل ژیانا ڤان باژێرێن ده‌لنگپیس و بێ ده‌همان ‌ ببارن! !

Advertisements

Leave a Reply

Fill in your details below or click an icon to log in:

WordPress.com Logo

You are commenting using your WordPress.com account. Log Out / Change )

Twitter picture

You are commenting using your Twitter account. Log Out / Change )

Facebook photo

You are commenting using your Facebook account. Log Out / Change )

Google+ photo

You are commenting using your Google+ account. Log Out / Change )

Connecting to %s

%d bloggers like this: